Özet
Gebelikte mide yanması ve reflü çok sık görülür. Birçok kadın bunu göğüste yanma, ağıza acı su gelmesi, yemekten sonra göğüste dolgunluk ya da boğaza doğru yükselen ekşime şeklinde tarif eder. Gebelik ilerledikçe daha belirgin hale gelebilir. Bunun nedeni hem hormonal değişiklikler hem de büyüyen rahmin mideye yaptığı basınçtır.
Bu tablo çoğu zaman rahatsız edicidir ama yönetilebilir. Yine de her göğüs yanmasını otomatik olarak reflü kabul etmek doğru değildir.
Gebelikte neden daha sık olur?
Reflü ve mide yanması gebelikte şu nedenlerle artabilir:
- hormonal değişikliklerin mide ile yemek borusu arasındaki kapakçığı gevşetmesi
- mide boşalmasının yavaşlaması
- büyüyen rahmin mideye baskı yapması
- çok dolu mideyle yatmak
Bu nedenle özellikle ikinci trimesterden sonra ve akşam saatlerinde daha fazla hissedilmesi sık görülür.
Belirtiler nasıl olur?
En sık belirtiler şunlardır:
- göğüste yanma
- boğaza doğru ekşi-acı sıvı gelmesi
- yemekten sonra dolgunluk
- geğirme
- mide bulantısı hissinin artması
- yatınca veya öne eğilince şikâyetin belirginleşmesi
Bazı kadınlar bunu “kalbim yanıyor gibi” diye anlatır. Buradaki yanma her zaman kalp ile ilgili değildir; ama çok şiddetli göğüs ağrısı yine de ayrı düşünülmelidir.
Günlük yaşamda ne iyi gelebilir?
Çoğu kadın için ilk basamak yaşam tarzı düzenlemeleridir:
- büyük öğünler yerine küçük ve sık öğünler yemek
- yatmadan 3 saat önce yemek yemeyi bırakmak
- yemek sonrası hemen uzanmamak
- yemek yerken ve sonrasında dik oturmak
- yağlı, çok baharatlı ve ağır yiyecekleri azaltmak
- kafeinli içecekleri gözden geçirmek
- baş ve omuzları biraz yükselterek uyumak
- mümkünse sol yana yatmak
Burada “az yemek” değil, “mideyi aşırı doldurmamak” daha doğru hedeftir.
Antasit kullanımı ne zaman gündeme gelir?
Beslenme ve yaşam tarzı düzenlemesine rağmen rahatlama olmuyorsa gebelikte güvenli kabul edilen bazı antasit veya alginatlar gündeme gelebilir. Ama ürün seçimi önemlidir. Gebelikte bazı ürünler uygun olmayabilir. Bu nedenle eczacıya veya hekime gebelikte olduğunuzu mutlaka söylemek gerekir.
Bir diğer pratik nokta da şudur: antasitler, folik asit ve demir gibi takviyelerin emilimini etkileyebilir. Bu nedenle bunlarla aynı anda alınmaması gerekir.
Hangi durumda yalnızca reflü gibi düşünmemek gerekir?
Aşağıdaki durumlar varsa değerlendirme daha dikkatli yapılmalıdır:
- yutma güçlüğü
- ses kısıklığı
- geçmeyen veya tekrarlayan öksürük
- belirgin kilo kaybı
- üst karında ağrı veya şişlik
- kusma ile birlikte belirgin kötüleşme
- siyah dışkı ya da kanama şüphesi
- şiddetli göğüs ağrısı
Bu tablo her zaman gebelik reflüsü anlamına gelmeyebilir. Özellikle göğüs ağrısı nefes darlığı, baskı hissi veya genel kötüleşme ile birlikteyse ayrı değerlendirilmelidir.
Reflü ile bulantı nasıl karışır?
Erken gebelikte bulantı ve kusma ön plandayken, ilerleyen haftalarda reflü buna eklenebilir. Bazı kadınlar ikisini ayırmakta zorlanır. Bulantı daha çok mide hassasiyeti ve kusma eğilimiyle seyrederken, reflüde yanma ve ağıza ekşi su gelmesi daha belirgindir.
Bu ayrım önemlidir; çünkü beslenme önerileri ve ilaç planı farklılaşabilir.
Muayenede genelde neye bakılır?
Şikâyet uzun sürüyorsa ya da ağırlaşıyorsa genelde şu başlıklar değerlendirilir:
- ne zamandır olduğu
- hangi gıdalarla arttığı
- geceleri uykuyu bozup bozmadığı
- kusma, kilo kaybı veya yutma zorluğu olup olmadığı
- kullanılan ilaçlar ve takviyeler
Bu bilgiler, gerçekten reflü mü yoksa farklı bir sindirim sistemi sorunu mu olduğunu ayırmaya yardım eder.
Sık yanlış bilinenler
Gebelikte mide yanması normaldir, ne olursa olsun katlanmak gerekir
Hayır. Çok yaygındır ama yönetilebilir.
Reflüm varsa daha az su içmeliyim
Doğru değildir. Sıvı tamamen kısılmamalıdır; önemli olan zamanlama ve öğün düzenidir.
Antasitler masumdur, istediğim gibi kullanabilirim
Hayır. Gebelikte uygun ürün seçimi ve diğer takviyelerle zamanlama önemlidir.
Her göğüs yanması reflüdür
Doğru değildir. Şiddetli göğüs ağrısı farklı nedenlerle de ilişkili olabilir.
Gebelikte mide yanması ve reflü çoğu zaman yaşam tarzı düzenlemeleriyle belirgin hafifler. Ama yutma güçlüğü, kilo kaybı, inatçı öksürük ya da çok şiddetli göğüs ağrısı olduğunda tabloyu yalnızca basit gebelik reflüsü gibi düşünmemek gerekir.
Sık Sorulan Sorular
- Gebelikte reflü ne zaman daha sık görülür?
- Gebeliğin her döneminde olabilir ama ilerleyen haftalarda daha belirgin hale gelmesi sık görülür.
- Yatmadan önce yemek reflüyü artırır mı?
- Evet. Yatmaya yakın büyük öğünler reflüyü belirginleştirebilir.
- Antasitler gebelikte kullanılabilir mi?
- Bazı antasit ve alginatlar gebelikte kullanılabilir; ama ürün seçimi ve zamanlama için profesyonel görüş gerekir.
- Antasit ile demir ilacını birlikte alabilir miyim?
- Aynı anda almak uygun olmayabilir; emilimi etkileyebileceği için zamanlama ayrılmalıdır.
- Ne zaman doktora başvurmalıyım?
- Yutma güçlüğü, kilo kaybı, geçmeyen öksürük, üst karında ağrı-şişlik veya şiddetli göğüs ağrısı varsa değerlendirme gerekir.
İlgili Yazılar
Muayene ve klinik değerlendirme için randevu oluşturun
Sağlık durumunuzla ilgili bireysel değerlendirme için randevu sayfasından talep oluşturabilirsiniz.
Randevu Talebi