Rahim Sarkması Ameliyatı Nasıl Planlanır?

Özet

Rahim sarkması ameliyatı planlanırken en önemli nokta, “hangi ameliyatı yapabiliriz?” sorusundan önce “bu kadın için hangi hedef daha önemli?” sorusunu sormaktır. Çünkü rahim sarkması olan iki kadının beklentisi aynı olmayabilir. Bir kadın rahmini mutlaka korumak isteyebilir, bir diğeri için en kısa ve en güvenilir onarım daha ön planda olabilir. Bir başkası ise ileride gebelik isteyebilir ya da artık vajinal ilişki planlamıyor olabilir.

Bu nedenle uterin prolapsus cerrahisi teknik bir seçimden önce, yaşam tarzı ve beklenti kararıdır.

Rahim sarkması ameliyatında ilk karar noktası nedir?

İlk karar noktası genellikle şudur: Rahim korunmak isteniyor mu? NICE uterin prolapsus cerrahisinde bu ayrımı açık biçimde kullanır. Çünkü aynı anatomi için rahim alınarak yapılan ve rahim korunarak yapılan seçenekler vardır.

Buna karar verirken şu sorular önemlidir:

• rahmi korumak sizin için kişisel olarak önemli mi?
• rahimde ayrıca miyom, anormal kanama veya başka bir sorun var mı?
• gelecekte gebelik düşünülüyor mu?
• hangi riskleri kabul edilebilir buluyorsunuz?

Bu soruların yanıtı ameliyatın ismini doğrudan değiştirir.

Rahim korunabilir mi?

Evet. Rahim sarkması olması, mutlaka histerektomi gerekeceği anlamına gelmez. NICE, uterusu korumak isteyen kadınlara vajinal sakrospinöz histeropeksi ve Manchester onarımı gibi seçeneklerin sunulmasını önerir. Ayrıca abdominal veya laparoskopik sakrohisteropeksi de seçenekler arasında yer alır.

Burada önemli nokta, “rahmi korumak istiyorum” demenin her zaman her ameliyatın uygun olduğu anlamına gelmemesidir. Uygunluk, eşlik eden diğer pelvik sorunlar ve cerrahi hedefle birlikte değerlendirilir.

Rahim alınacaksa hangi ameliyatlar konuşulur?

Rahmin alınmasının planlandığı durumlarda en sık konuşulan seçeneklerden biri vajinal histerektomidir. Bu işlem bazen tek başına değil, aynı seansta apikal desteği artırmak için sakrospinöz fiksasyon gibi bir destek işlemiyle birlikte planlanabilir.

Burada kritik nokta şu: rahmi almak, tek başına sarkma problemini çözecek son adım değildir. Aynı anda vajina tepesinin de desteklenmesi gerekebilir. Bu nedenle deneyimli cerrahlar, histerektomi yapılacaksa apikal desteği ayrıca planlar.

Rahim korunacaksa hangi ameliyatlar gündeme gelir?

Rahim korunacaksa başlıca seçenekler şunlardır:

Vajinal sakrospinöz histeropeksi

Rahim, vajinal yoldan güçlü bir pelvik bağa sütürlerle desteklenir. Mesh kullanılmadan uterusu koruyan bir seçenektir.

Manchester onarımı

Özellikle belirli anatomik koşullarda düşünülebilen, rahmi koruyan başka bir cerrahi seçenektir. Ancak gelecekte çocuk planlayan kadınlarda uygun olmayabilir.

Sakrohisteropeksi

Rahim karından veya laparoskopik yolla, sakruma doğru mesh kullanılarak desteklenir. Bu, uterus koruyucu ama mesh içeren bir seçenektir.

Görüldüğü gibi “rahim koruyucu cerrahi” tek bir ameliyat ismi değildir. İçinde hem mesh içermeyen hem mesh içeren seçenekler bulunur.

Gelecekte gebelik planı neden bu kadar önemlidir?

Bu başlık çok kritik ama internette sık yüzeysel geçilir. NICE, gelecekte çocuk sahibi olmayı düşünen kadınlarda önerilen tedavinin bölgesel uzman ekip tarafından gözden geçirilmesini önerir. Bunun nedeni, yeni bir gebelik ve doğumun onarımın uzun dönem sonucunu etkileyebilmesidir.

Bu nedenle gelecekte gebelik planı varsa, ameliyatı ertelemek ya da uterus koruyucu seçenekleri farklı ağırlıkla değerlendirmek gerekebilir.

Mesh kullanılan ve kullanılmayan seçenekler nasıl ayrılır?

Rahim sarkması cerrahisinde tüm ameliyatlar mesh içermez. Vajinal histerektomi ve vajinal sakrospinöz histeropeksi sütürlerle yapılan seçeneklerdir. Manchester onarımı da mesh içermeyen bir seçenektir. Sakrohisteropeksi ise karından veya laparoskopik yolla yapılan ve mesh kullanılan bir operasyondur.

Bu ayrım çok önemlidir çünkü güncel hasta danışmanlığında mesh kelimesi tek başına karar vermemelidir. Hangi mesh, hangi yol, hangi amaç ve hangi uzun dönem veriyle konuşulduğu ayrı ayrı anlatılmalıdır.

Hangi durumda kolpoklezis konuşulur?

Kolpoklezis, NICE’a göre vajinal ilişki planlamayan ve ameliyat/ameliyat sonrası riskleri daha yüksek olan seçilmiş kadınlarda düşünülebilir. Bu ameliyat rahim veya vault prolapsusta semptom rahatlatıcı güçlü bir seçenek olabilir. Ancak vajinal kanal kısmen veya tamamen kapatıldığı için penetratif ilişki sonrası mümkün olmaz.

Bu nedenle yaş tek başına belirleyici değildir; yaşam tarzı ve cinsel beklenti esastır.

Sık yanlış bilinenler

Rahim sarkmasında en iyi ameliyat rahmi almaktır

Hayır. Bazı kadınlarda bu uygun olabilir, bazılarında rahim koruyucu seçenekler daha anlamlıdır.

Rahmimi korumak istiyorsam mesh mecburidir

Hayır. Mesh içermeyen uterus koruyucu ameliyatlar da vardır.

Histerektomi yapılırsa destek sorunu da otomatik çözülür

Doğru değildir. Vajina tepesinin desteği ayrıca planlanmalıdır.

Gelecekte gebelik planı ameliyat kararını etkilemez

Yanlış. Yeni gebelik cerrahi sonucu doğrudan etkileyebilir.

Rahim sarkması ameliyatı, teknik isimlerden çok hedeflerin doğru sıralanmasıyla planlanır. Rahmin korunup korunmayacağı, mesh kullanımı, gelecekte gebelik planı ve cinsel yaşam beklentisi kararın merkezindedir. İyi planlanan cerrahi, bu başlıkları operasyon gününden çok önce netleştiren cerrahidir.